Υγεία

Μόλις μάθατε ότι έχετε μολυνθεί από τον HIV. Σίγουρα είναι μια τραυματική εμπειρία. Διαβάστε τι μπορείτε να κάνετε για να ενσωματώσετε αυτόν τον καινούργιο παράγοντα στη ζωή σας.

του Κύρου Κόκκα

Φρένο!

Πρώτα πρώτα είναι σημαντικό να ξέρετε ότι τα πράγματα δεν είναι τραγικά. Το ξαναλέμε για να το χωνέψετε καλά: τα πράγματα δεν είναι τραγικά! Δεν πρόκειται να πεθάνετε άμεσα ούτε καν να αρρωστήσετε! Η λοίμωξη με HIV είναι μια χρόνια νόσος, με καλύτερη ποιότητα ζωής από τον διαβήτη ή τη νεφροπάθεια.

Τι να (μην) κάνετε

Δεν χρειάζεται να πείτε στους πάντες αμέσως ότι είστε οροθετικός/ή. Έχετε πολύ καιρό μπροστά σας για να μπορέσετε να διαχειριστείτε τη νέα κατάσταση. Από την άλλη, δεν μπορείτε να προσποιείστε ότι όλα είναι όπως πριν και δεν έχει αλλάξει τίποτα.

Οι πρώτες αντιδράσεις σε μια τέτοια διάγνωση μπορεί να είναι διάφορες: κατάθλιψη, θυμός, τύψεις, αυτοκαταστροφικές σκέψεις, άρνηση ότι το έχετε πάθει, υπερβολές και εξαλλοσύνη. Όλες οι αντιδράσεις είναι κατανοητές και αποδεκτές, φτάνει να μην κάνετε κακό στον εαυτό σας. Είναι σημαντικό να βγάλετε από μέσα σας τα συναισθήματα που σας πνίγουν. Αν έχετε ένα δικό σας άνθρωπο που εμπιστεύεστε μιλήστε μαζί του. Αν όχι (π.χ. ανησυχείτε ότι αν μιλήσετε γι' αυτό σε κάποιον δεν θα μπορέσει να σας στηρίξει) απευθυνθείτε σ' έναν επαγγελματία (ψυχολόγο, σύμβουλο).

Μετά από κάποιο διάστημα επεξεργασίας της νέας κατάστασης θα πρέπει να φτάσετε στην παραδοχή της πραγματικότητας και να συμβιβαστείτε με αυτή. Αν δυσκολεύεστε κι ας έχει περάσει πάνω από εξάμηνο, σκεφτείτε σοβαρά να ζητήσετε την βοήθεια επαγγελματία.

Πάνω απ' όλα πρέπει να έχετε μέσα στο μυαλό σας τη σιγουριά ότι υπάρχει μέλλον. Δεν είναι αισιοδοξία - είναι ρεαλισμός. Η ζωή δεν σταματάει με τον HIV, η μόλυνση δεν είναι θανατική καταδίκη. Μπορεί αμέσως μετά τη διάγνωση να σας φαίνονται όλα μαύρα, αλλά η πραγματικότητα δεν είναι καθόλου έτσι. Έχουν γίνει μεγάλες πρόοδοι στην θεραπεία του HIV και η παρακολούθηση των οροθετικών στις Μονάδες Ειδικών Λοιμώξεων στην Ελλάδα είναι πολύ καλή. Οι οροθετικοί μπορούν να έχουν μια μακριά και παραγωγική ζωή και να κάνουν όλες τις δραστηριότητες που επιθυμούν. Μπορούν να κάνουν σεξ, να έχουν σχέσεις, φίλους, δουλειά, καριέρα.

Από την άλλη είναι απαραίτητο να ξέρετε ότι τίποτα δεν πέφτει έτοιμο από τον ουρανό. Είναι σημαντικό ως οροθετικοί να πάρετε τα πράγματα στα χέρια σας.

Τι πρέπει να κάνετε

Βρείτε μια Μονάδα Ειδικών Λοιμώξεων (ΜΕΛ)

Αν ζείτε στην επαρχία δεν υπάρχουν πολλές επιλογές πέρα από το να απευθυνθείτε στην κοντινότερη ΜΕΛ. Παρόλα αυτά, για χάρη της ανωνυμίας, μερικοί προτιμούν να παρακολουθούνται σε μονάδα μακριά από τον τόπο κατοικίας τους.

Στην Αθήνα υπάρχουν αρκετές ΜΕΛ. Η απόσταση από την κατοικία δεν είναι το μοναδικό κριτήριο. Η σχέση με τους γιατρούς και η συμπεριφορά του προσωπικού παίζουν καθοριστικό ρόλο. Αν δεν μείνετε ευχαριστημένος με τη ΜΕΛ σας μπορείτε να αλλάξετε στο μέλλον.

Πρέπει οπωσδήποτε να πάτε σε μια ΜΕΛ, ώστε να παρακολουθείτε την πορεία της υγείας σας. Το ότι θα πάτε σε μια ΜΕΛ δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι θα αρχίσετε να παίρνετε φάρμακα αμέσως. Μπορεί να χρειάζεστε απλώς παρακολούθηση.

Εφεξής θα κάνετε εξετάσεις για ιικό φορτίο και Τ4 σε τακτά διαστήματα. Μην τις ξεχνάτε αυτές τις εξετάσεις γιατί από αυτές θα μαθαίνετε πώς προχωρά ο ιός και αν κινδυνεύει η υγεία σας. Αν περιμένετε να σας το πει το σώμα σας (με το να αρρωστήσετε) μπορεί να είναι πολύ αργά!

Έχετε υπόψη σας ότι τα φάρμακα κατά του HIV χορηγούνται δωρεάν, αλλά μόνο από τις ΜΕΛ. Δεν είναι δυνατόν να τα πάρετε από ιδιώτη γιατρό ή από το φαρμακείο.

Δικτυωθείτε

Μη μένετε μόνοι. Είναι σημαντικό να μπορείτε να μιλάτε για κάτι που σας απασχολεί με ανθρώπους που σας καταλαβαίνουν. Προσπαθήστε να έρθετε σε επαφή με άλλους οροθετικούς μέσω αγγελιών, forum, chatroom. Από την άλλη θυμηθείτε ότι η οροθετικότητα ενός ανθρώπου που συναντάτε δεν σημαίνει κατ' ανάγκη ταύτιση των απόψεών σας σε όλα τα επίπεδα, ούτε είναι εγγύηση φιλίας. Οι οροθετικοί είναι άνθρωποι όπως όλοι οι άλλοι: καλοί, κακοί, έξυπνοι, ματαιόδοξοι, μορφωμένοι, χαζοί κλπ.

Ενημερωθείτε

Δεν χρειάζεται με το «καλημέρα» να γίνετε ειδικοί επιστήμονες, ούτε να μάθετε και την τελευταία λεπτομέρεια για τον HIV. Είναι όμως σημαντικό να ενημερωθείτε για δυο-τρία βασικά πράγματα: τι κάνει ο ιός, ποιες εξετάσεις μου ζητάει ο γιατρός μου να κάνω, τι δείχνουν αυτές, τι να προσέχω σχετικά με τα φάρμακά μου.

Υπάρχουν πολλές ιστοσελίδες για αυτό τον σκοπό, αλλά θυμηθείτε ότι δεν είναι όλες έγκυρες. Για ελληνικά απευθυνθείτε στην ιστοσελίδα της Σύνθεσης www.hiv.gr, του Κέντρου Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (Υπουργείο Υγείας) http://www.keel.org.gr/articles/topic/?id=951 , την www.hivaids.gr.

Ανακοινώστε σε μερικούς δικούς σας ανθρώπους την οροθετικότητά σας

Είναι πολύ σημαντικό να έχετε την στήριξη δικών σας ανθρώπων, είτε φίλων είτε της οικογενείας σας. Δεν είναι εύκολη απόφαση σε ποιον να το πείτε και πώς. Αναρωτηθείτε ποιος θα έπρεπε να το ξέρει; Ποιος σας αποδέχεται χωρίς να σας κρίνει; Ποιος έχει τις ίδιες αξίες και κοσμοθεωρία με εσάς; Ποιος είναι πρακτικός και αξιόπιστος; Ποιος είναι διατεθειμένος να σας ακούσει;  Μπορείτε να το πείτε σε διάφορους ανθρώπους για διάφορους λόγους.

• Διαλέξετε προσεκτικά σε ποιον θα το πείτε
• Προετοιμαστείτε
• Βρείτε ένα ήσυχο μέρος για συζήτηση
• Ζητείστε εχεμύθεια
• Μην αισθάνεστε υπεύθυνοι για την αντίδραση του άλλου προσώπου

Θυμηθείτε ότι το άτομο στο οποίο θα το πείτε μπορεί να χρειαστεί κι αυτό χρόνο για να χωνέψει το νέο. Να είστε έτοιμοι να τον/την ενημερώσετε για τις ιατρικές πτυχές του HIV, γιατί μπορεί να μην τις ξέρει.

Το να το πείτε στους γιατρούς που σας κουράρουν (π.χ. οδοντίατρος, χειρούργος) είναι ένα ακανθώδες θέμα γιατί μπορεί να σας βάλει σε αχρείαστους μπελάδες. Διαβάστε αναλυτικά το άρθρο «να το πω, ή όχι;» στην ιστοσελίδα της Σύνθεσης.

Δεν έχετε υποχρέωση να το ανακοινώσετε στους ερωτικούς σας συντρόφους, αλλά θα πρέπει να χρησιμοποιείτε πάντοτε προφυλακτικό ώστε να μην τους μολύνετε, αλλά και ώστε να μη μολυνθείτε εσείς από κάτι που μπορεί να έχουν αυτοί. Μην ξεκινάτε με την υπόθεση ότι όλοι οι άλλοι είναι τέλειοι και μόνον εσείς έχετε πρόβλημα.

Προσέξετε τα φάρμακα και τη διατροφή σας

Οι οροθετικοί σήμερα, χάρη στα αποτελεσματικά φάρμακα ζουν πολλά χρόνια χωρίς προβλήματα. Είναι λοιπόν σημαντικό να προσέχουν το σώμα τους γιατί θα το χρειαστούν για πολύ καιρό ακόμη.

Όπως προαναφέρθηκε, είναι πιθανό να μην αρχίσετε τα φάρμακα αμέσως. Αν όμως αρχίσετε είναι σημαντικό να καταλάβετε ότι η μακροχρόνια επιτυχία τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από εσάς. Πρέπει να τηρείτε την αγωγή σωστά, να μην παραλείπετε δόσεις, να μην ξεμένετε από φάρμακα, να μην παραλείπετε τις εξετάσεις σας.

Επίσης, αν διαπιστώστε κάποια αλλαγή ή δείτε κάτι καινούργιο στο σώμα σας, μην καθυστερήσετε να επικοινωνήσετε με τον γιατρό σας.

Προσέξτε τη διατροφή σας ώστε να είναι πλήρης και ισορροπημένη, κάνετε γυμναστική και βρείτε τρόπους να διοχετεύσετε το άγχος και την κατάθλιψη. Προσέξτε το βάρος σας. Αποφύγετε την κατάχρηση αλκοόλ και τα ναρκωτικά γιατί δυσκολεύουν την τήρηση της θεραπείας και δημιουργούν επιπρόσθετα προβλήματα στην υγεία σας.

Μείνετε υγιείς και συντελέστε ώστε να μείνουν και οι γύρω σας υγιείς

Ο HIV δεν μεταδίδεται με αντικείμενα και σκεύη του σπιτιού, πετσέτες και σεντόνια, σταγονίδια, την καθημερινή συνύπαρξη, αγκαλιές και φιλιά, χειραψίες. Μεταδίδεται μόνο με το αίμα, το σπέρμα, την πρωκτική βλέννα, τα κολπικά υγρά και το μητρικό γάλα. Γι' αυτό μην πανικοβάλλεστε ότι θα κολλήσετε όσους ζουν μαζί σας.

Χρησιμοποιώντας προφυλακτικό σε κάθε σεξουαλική επαφή αποφεύγετε να μεταδώσετε τον ιό σε άλλους. Προστατεύεστε ταυτόχρονα και οι ίδιοι από άλλα σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα όπως η βλεννόρροια, σύφιλη, κονδυλώματα, έρπητας, ηπατίτιδες.

Έχετε επίσης υπόψη ότι το πρώτο διάστημα της μολύνσεως από τον HIV (και πριν αρχίσετε τα φάρμακα) υπάρχουν μέσα στο σώμα πολύ μεγάλες ποσότητες του ιού και έτσι είστε πολύ μεταδοτικός.

Μη φοβάστε τη ζωή με τον HIV. Μπορεί στην αρχή να σας φαίνεται αδύνατο, αλλά υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να σας στηρίξουν: οι φίλοι σας, η οικογένειά σας, άλλοι οροθετικοί, ο γιατρός σας. Υπάρχουν οροθετικοί που ζουν με τον ιό πάνω από εικοσαετία και ζουν πλήρη, ευτυχισμένη ζωή, με συντρόφους, φίλους και καριέρα.